گیاه پالایی کروم شش ظرفیتی در خاک‌های آلوده با استفاده از گیاه خرفه (Portulaca oleracea)

نویسندگان

1 استادیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه پیام نور، ایران

2 استاد یار گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه پیام نور، ایران

3 دانشجوی دکتری شیمی و حاصلخیزی خاک دانشگاه ارومیه و مدرس مدعو دانشگاه پیام نور، ایران

چکیده

امروزه به دلیل پیشرفت صنایع و شهرنشینی، غلظت­های بالایی از فلز سنگین کروم در منابع خاک و آب وجود دارد که خطر جدی برای سلامت انسان و محیط زیست محسوب می­شود. در این تحقیق، توانایی گیاه خرفه
(
Portulaca oleracea) در گیاه پالایی کروم شش ظرفیتی از خاک، تحت تأثیر غلظت های مختلف کروم در خاک مورد بررسی قرار گرفت. بذور خرفه در شرایط گلخانه، در گلدان­هایی که با غلظت­های 0، 25، 50، 75 و 100 میلی­گرم بر کیلوگرم کروم ( از نمک دی کرومات پتاسیم) آماده شده بودند، رشد کردند. در پایان مرحله رشد رویشی (60 روز پس از کاشت)، غلظت کروم سه و شش ظرفیتی و همچنین فاکتورهای تجمع زیستی در گیاه خرفه بررسی شدند. نتایج نشان دادند که با افزایش غلظت کروم در خاک میانگین وزن خشک ریشه و اندام هوایی گیاه خرفه کاهش
معنی­داری یافتند و غلظت کروم شش ظرفیتی در ریشه و اندام هوایی گیاه افزایش یافت. افزایش غلظت کروم در خاک، به ویژه غلظت­های بیشتر از 50 میلی­گرم در کیلوگرم، منجر­به کاهش فاکتور انتقال کروم شش ظرفیتی در گیاه شد. در بالاترین سطح کروم در خاک یعنی غلطت 100 میلی­گرم بر کیلوگرم، کروم کل تجمع یافته در ریشه و اندام هوایی به ترتیب 3400 و 1500 میلی گرم بر کیلوگرم بود. همچنین فاکتور تجمع زیستی در گیاه خرفه بیشتر از 1 بدست آمد که بر این اساس می توان توانایی این گیاه را به عنوان یک تجمع دهنده کارا برای کروم شش ظرفیتی در خاک­ها تأیید کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Phytoremediation of Cr+6 in Contaminated Soil Using Portulaca oleracea

نویسندگان [English]

  • E. Azizi 1
  • R. Rahbarian 2
  • A. Mirbolook 3
چکیده [English]

In recent years, expansion in industrial activities and urbanization has led to accumulation of high concentration of chromium in soil and water resources, which is a serious danger for environment and human health. In this research, potential of Portulaca oleracea in phytoremediation of Cr+6 polluted soil with different chromium concentration was studied. The plants were grown in pots containing soil concentrations of 0, 25, 50, 75 and 100 mg.kg- Cr+6(in the form of potassium dichromate) in greenhouse condition. At the end of vegetative growth period, concentration of Cr+3 and Cr+6 and also bioaccumulation factors in plant were measured. The results revealed that increase in soil chromium levels led to significant decrease in root and shoot dry matter and   concentration of Cr+3 and Cr+6 increased in plant root and shoot. The increase of chromium concentration in soil, especially concentrations of more than 50 mg.kg-, reduced Translocation Factor of Cr+6 in plants. The total chromium concentrations exceeded 3400 and 1500 mg.kg- in root and shoots, in the treatment having 100 mg.kg- of Cr+6 in soil. Bioaccumulation factor in P. oleracea reached a value more than 1, which confirmed the role of p. oleracea as an effective Cr+6 accumulator in soils. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Accumulator
  • Cr+3
  • Bioaccumulation Factor
  • translocation factor